Mỹ chạy đua phát triển robot sát thủ với Nga và Trung Quốc

Lầu Năm Góc đang suy tính lập đội quân robot, trước nguy cơ bị tụt hậu so với Nga và Trung Quốc trong cuộc đua vũ khí hóa trí tuệ nhân tạo (AI).

Hệ thống mới có thể giúp robot tự đánh giá tình hình và quyết định khai hỏa vào mục tiêu. Ảnh minh họa: DefenseNews

Theo Sputnik, các nhà làm phim Hollywood từ lâu đã cảnh báo về sự nguy hiểm của robot AI thông qua những bộ phim như "Kẻ hủy diệt" hay "Tội phạm người máy".

Nga, Trung Quốc và Mỹ đang theo đuổi việc phát triển robot thông minh có khả năng tiến hành các hoạt động quân sự độc lập, Robert Work, Thứ trưởng Quốc phòng Mỹ cho biết, nhấn mạnh Lầu Năm Góc đang đứng trước nguy cơ tụt hậu và cần phải phát triển đội quân robot của riêng mình.

"Chúng ta biết rằng Trung Quốc đã đầu tư lớn vào lĩnh vực robot và tự động hóa, còn Tổng tham mưu trưởng quân đội Nga gần đây cho biết, quân đội Nga đang chuẩn bị tung robot ra chiến trường. Tôi xin trích lại lời ông ấy: 'Trong tương lai gần, có khả năng một đơn vị robot hoàn chỉnh sẽ được thành lập, có khả năng thực hiện những chiến dịch quân sự độc lập", ông Work nói, theo Defense One. 

Patric Tucker, biên tập viên mảng khoa học công nghệ của Defense One cho rằng, điện Kremlin có thể đã tập trung vào "một vài phiên bản tương lai của xe tăng Armata T-14". Tucker dẫn lời một nhà thầu quốc phòng Nga cho biết "chúng ta đang dần thoát khỏi thời đại máy móc cần con người điều khiển".

Tucker cũng đề cập đến một thông báo của Bộ Quốc phòng Nga, kêu gọi triển khai robot canh gác trong tương lai. Những đơn vị này sẽ phân loại và tiêu diệt mục tiêu mà không cần tương tác với con người.

Trong khi đó, Trung Quốc đã hoàn thiện một robot động cơ nhỏ, lý tưởng để tác chiến ở vùng đô thị. Robot này có thể được trang bị súng trường tấn công, lựu đạn hay vũ khí chống tăng.

Nhiều chuyên gia cảnh báo, robot sát thủ nếu không được kiểm soát kịp thời có thể trở thành mối đe dọa trong tương lai. Ảnh minh họa: CNN

Phát biểu trước Trung tâm nghiên cứu chiến lược CNAS ở Washington hôm qua, ông Work lý giải sự nguy hiểm của những công nghệ mới này, khi những quốc gia phát triển AI cho rằng con người yếu đuối và không đáng tin, sẽ phát triển những giải pháp tự động hoàn toàn thay thế, và Mỹ không thể đứng ngoài cuộc đua. 

DARPA, trung tâm nghiên cứu dự án công nghệ quốc phòng tiên tiến của Mỹ, đang phát triển robot gọi là LAWS - được trang bị vũ khí tự động, có thể theo dõi và tiêu diệt mục tiêu mà không cần con người đồng ý hoặc giám sát. LAWS vấp phải chỉ trích của nhiều chuyên gia công nghệ. 

"Bất chấp những giới hạn về vật lý, vẫn có thể triển khai hàng triệu robot kiểu này. Với đặc tính linh hoạt và khả năng gây sát thương cao, chúng sẽ khiến loài người hoàn toàn bất lực, không còn khả năng phòng vệ", giáo sư về khoa học máy tính Stuart Russell, đại học California từng viết bài cảnh báo trên tạp chí khoa học Nature.

Ngoài ra, DARPA còn phát triền tàu chống ngầm không người lái (ACTUV), được gọi là con tàu ma, chuyên theo dõi tự động tàu ngầm của địch. Hồi tháng Giêng, Thứ trưởng Quốc phòng Mỹ Frank Kendall từng tiết lộ bản ghi nhớ cho thấy Lầu Năm Góc nhất thiết phải phát triển những dự án nghiên cứu về AI.

Talk show chính trị - đũa thần giúp Putin vượt qua khủng hoảng

Các talk show mang đậm tính tuyên truyền trên truyền hình Nga đã giúp Tổng thống Putin đứng vững trước các cuộc khủng hoảng liên tiếp, từ Ukraine cho đến Syria.

Talkshow Buổi tối chủ nhật với Vladimir Solovyov trên đài truyền hình Russia-1. Ảnh: pravda-tv.ru

Theo Washington Post, chỉ ít giờ sau khi Nga thông báo can thiệp quân sự vào Syria để chống phiến quân Nhà nước Hồi giáo (IS) vào hồi tháng 9, các nhà sản xuất đài truyền hình nhà nước Nga đã gấp rút lên danh sách khách mời cho các talk show để thảo luận về bước đi mạo hiểm này của Moscow.

Không có gì bất thường khi nhà báo người Mỹ thường trú tại Moscow, Michael Bohm, một bình luận viên nước ngoài hiếm hoi của các talk show chính trị ở Nga, được mời lên sóng truyền hình. Mặc dù vậy, đối với ông, đó là một ngày đặc biệt nặng nề.

"Họ mời 6 người Syria, tất cả đều ủng hộ Assad!", Bohm nói đến Tổng thống Syria Bashar al-Assad, một đồng minh của Nga. "Tất cả đều ca ngợi Tổng thống Putin vì đã 'cứu Syria'", Bohm nói thêm.

Đó cũng là phàn nàn phổ biến từ các bình luận viên bên ngoài tham gia các talk show chính trị theo kiểu tranh luận tự do của Nga, nơi họ phải cô độc đấu khẩu với nhiều người cùng một phe. Các bình luận viên này có thể là một người phương Tây bảo vệ lập trường của Mỹ và NATO, một người Ukraine theo chủ nghĩa dân tộc chỉ trích việc Nga sáp nhập Crimea hay nhiều chuyên gia Nga chỉ trích Tổng thống Putin.

Họ cho biết mục đích tham gia các talk show chính trị là khai thác sức mạnh truyền hình Nga để tiếp cận khán giả Nga ngồi trước màn ảnh nhỏ ở nhà.

"Đó là khả năng trình bày quan điểm đối lập", Bohm nói. Ông cho rằng, dù bị các khách mời khác và đôi khi cả người dẫn chương trình công kích, ông chưa bao giờ bị kiểm duyệt những gì mình nói.

"Đó rõ ràng là lý do họ mời tôi", Bohm nói. "Trong chương trình, tôi được giới thiệu thẳng rằng là nhà báo nhưng đối với người Nga thì nhà báo Mỹ, bộ ngoại giao Mỹ hay Lầu Năm Góc, tất cả đều đại diện cho nước Mỹ".

Dù lợi thế không đứng về phía mình, ông vẫn xem đó là một chiến thắng khi ông "thắng" 15% cuộc tranh luận. "Thắng là khi bạn đưa ra một lập luận rồi nhìn vào các đối thủ và nhận thấy họ lộ ra vẻ thẫn thờ trên khuôn mặt và không nói được điều gì", Bohm nói.

"Truyền hình có sức mạnh hơn tủ lạnh"

Nga không phải là nước khai sinh ra thể loại talk show, trong đó, những người đàn ông trung niên tranh luận gay gắt về chính trị, nhưng nước này có thể đã đạt gần đến mức hoàn hảo về nó.

Talk show chính trị rình rang nhất của Nga mang tên Buổi tối chủ nhật với Vladimir Solovyov của kênh truyền hình Russia-1 bao gồm 8 khách mời, một người dẫn chương trình, được phát vào khung giờ vàng.

Các talk show chính trị rất nổi tiếng ở Nga, đặc biệt là khi công chúng đang đón nhận những tin tức chấn động. Buổi tối chủ nhật với Vladimir Solovyov thường đứng trong top 10 bảng xếp hạng các chương trình truyền hình có lượng khán giả xem đông nhất, theo dữ liệu của công ty nghiên cứu thị trường TNS Global có trụ sở ở London, Anh.

Thậm chí lúc Nga đang trong tâm điểm cuộc khủng hoảng kinh tế, giới chuyên gia cho rằng chính sức mạnh của truyền hình đã giúp ông Putin đạt được các mức tín nhiệm cao nhất từ trước đến nay. Các nhà quan sát điện Kremlin thường nói "truyền hình có sức mạnh hơn tủ lạnh" để giải thích một thực tế ở Nga rằng, những thông điệp phát trên truyền hình đã lấn át điều kiện sống khó khăn của người dân Nga (thực phẩm ngày càng ít đi trong tủ lạnh của người dân Nga).

Trong một bài bình luận gần đây trên nhật báo thương mại Vedomosti của Nga, Denis Volkov, một chuyên viên kỳ cựu của tổ chức khảo sát độc lập Trung tâm Levada ở Moscow, cho rằng mức tín nhiệm của Putin cao là nhờ sự hờ hững lớn của công chúng với các vấn đề chính trị, nghĩa là ông Putin nhận được sự ủng hộ rộng rãi nhưng không sâu sắc.

"Hầu hết người Nga thường không có ý kiến gì về gần như mọi vấn đề", Volkov viết. "Đây là lý do người dân Nga thường dễ nghe theo những gì nói trên truyền hình".

Các cuộc khảo sát dường như xác nhận lời giải thích trên. Một tuần trước khi Nga bắt đầu không kích IS ở Syria, chỉ 14% người Nga nói rằng họ ủng hộ chính phủ can thiệp quân sự trực tiếp vào cuộc nội chiến ở Syria. Nhưng một tuần sau đó, sau khi Bohm và các chuyên gia khác đấu khẩu trong các talk show, có đến 72% người Nga nói họ ủng hộ không kích ở Syria

Dù sự lựa chọn từ ngữ để khảo sát thay đổi từ "can thiệp quân sự trực tiếp" sang "không kích" có thể tác động đến kết quả, giới phân tích cho rằng các talk show trên truyền hình cũng đóng vai trò quan trọng trong việc thuyết phục công chúng ủng hộ Nga tham chiến tại Syria.

Khơi dậy tình cảm ủng hộ

Trong khi các nhà hoạch định chính sách và các chương trình tin tức đơn thuần chỉ nêu ra kế hoạch của Nga ở Syria thì các talk show chính trị mang đến "sự ủng hộ về mặt tình cảm", Anna Kachkayeva, trưởng khoa truyền thông của Trường Cao học Kinh tế thuộc Đại học Nghiên cứu quốc gia Nga ở Moscow, nhận định.

"Chúng hỗ trợ bầu không khí sẵn có và làm nóng nó lên", Kachkayeva nói. "Tôi không cho rằng chúng thực sự làm thay đổi lý trí của người dân. Chúng chỉ hỗ trợ về mặt cảm xúc. Chúng giúp công chúng dễ có ý kiến đồng nhất".

Washington Post ghi nhận talk show truyền hình là công cụ dẫn dắt công luận Nga từ cuộc khủng khoảng này sang cuộc khủng hoảng khác trong hai năm qua, từ khủng hoảng Ukraine, sáp nhập Crimea, máy báy MH17 của hãng hàng không Malaysia Airlines rơi tại Ukraine và gần đây là Thổ Nhĩ Kỳ bắn hạ chiến đấu cơ Su-24 của Nga ở gần biên giới Syria.

"Luôn có người bị bác bỏ trong các talk show", Kachkayeva nói.

Dmitry Nekrasov, một doanh nhân đồng thời là một nhà hoạt động thuộc phe đối lập ôn hòa, nói đùa rằng Bohm được bố trí ngồi gần ông trong talk show để khiến ông mất uy tín.

Nekrasov cho biết hầu hết các talk show chính trị được phát sóng trực tiếp ở vùng viễn đông nước Nga, cho phép các nhà sản xuất truyền hình ở Moscow có 8 tiếng để biên tập trước khi chương trình được chiếu cho khán giả tại Moscow. Tuy nhiên, Nekrasov khẳng định muốn tiếp tục tham gia talk show để thể hiện cho mọi người thấy cách đưa ra ý kiến phản bác và giải thích ý kiến của mình một cách thích hợp.

Cuộc "đối đầu" giữa các khách mời của các chương trình talk show đôi khi lan ra khỏi sóng truyền hình.

Igor Korotchenko, một bình luận viên ủng hộ chính phủ Nga, đã châm chọc Bohm trên mạng xã hội Twitter với câu viết: "Những người giống như Bohm đã thả bom nguyên tử xuống Hiroshima và Nagasaki, họ cũng hành quyết người da đen không thông qua xét xử".

Tuy nhiên, Bohm cho rằng ông nhận được sự tôn trọng bên ngoài thế giới truyền hình và mạng xã hội. Ông khoe rằng đôi lúc, những người hâm mộ chặn ông lại trên phố để trò chuyện và tranh luận.

Robot sát thủ nguy cơ biến chiến tranh thành trò chơi giết chóc

Những cỗ máy tự động giết người có thể trở thành mối hiểm họa trong tương lai không xa khi chúng biến chiến tranh ngày càng giống trò chơi điện tử thực tế.

Robot sát thủ nếu không được kiểm soát kịp thời có thể trở thành mối đe dọa trong tương lai. Ảnh minh họa: CNN

Chủ đề về vũ khí sát thương tự động hay thường được biết đến với tên gọi "robot sát thủ" tuần trước trở lại bàn nghị sự của Liên Hợp Quốc. Chiến dịch Ngăn chặn Robot Sát thủ, được phát động từ năm 2013, nhanh chóng thu hút sự chú ý của Hội nghị Liên Hợp Quốc về các loại vũ khí thông thường (CCW) diễn ra ở Geneva, Thụy Sĩ.

Ông Toby Walsh, giáo sư về Trí tuệ Nhân tạo (AI) thuộc Đại học New South Wales, Australia, người đứng đầu một nhóm chuyên gia tại Data61, trung tâm nghiên cứu chuyên sâu về công nghệ thông tin và truyền thông ở Sydney, đã dành cả cuộc đời nghiên cứu về trí thông minh nhân tạo. Walsh liệt kê 5 nguyên nhân khiến ông lo lắng trước sự phát triển của các robot sát thủ.

Không còn là viễn tưởng

Nếu ai đó từng xem và tin vào những chi tiết trong bộ phim Kẻ Hủy diệt (Terminator) thì robot sát thủ được cho là sẽ xuất hiện vào năm 2029. Thực tế, việc chế tạo ra những cỗ máy như thế đơn giản hơn nhiều và chúng có thể sẽ ra đời chỉ trong vài năm nữa. Chúng có thể là những máy bay không người lái Predator mang tên lửa Hellfire nhưng được điều khiển bằng một chương trình máy tính thay vì do con người kiểm soát. Những công nghệ này hoàn toàn khả thi ở thời điểm hiện tại.

Chạy đua vũ trang

Khi con người chế tạo thành công robot sát thủ, kịch bản về một cuộc chạy đua vũ trang nhằm cải tiến, hiện đại hóa những cỗ máy còn thô sơ là điều không thể tránh khỏi. Và điểm cuối cùng của cuộc đua tranh ấy chắc chắn là sự ra đời của những công nghệ mang tính hủy diệt.

Định luật Moore dự đoán tốc độ xử lý của các con chip máy tính trên toàn thế giới sẽ tăng gấp đôi sau mỗi hai năm. Loài người dường như sẽ chứng kiến sự tăng trưởng theo cấp số nhân tương tự đối với các robot sát thủ, ông Walsh nhận định.

Sinh sôi nảy nở

Giáo sư Toby Walsh. Ảnh: CNN

Theo Walsh, robot sát thủ sẽ có giá thành tương đối thấp và ngày càng rẻ hơn, giống như tốc độ giảm giá của những chiếc máy bay không người lái trong vài năm gần đây. Chưa kể đến việc sản xuất chúng cũng không quá khó, ít nhất là đối với những loại còn thô sơ.

Người ta chỉ cần sở hữu một chiếc trực thăng điều khiển từ xa, điện thoại thông minh cùng một khẩu súng hay quả bom nhỏ, sau đó, yêu cầu lập trình viên viết phần mềm AI là đã nắm trong tay một cỗ máy giết người.

Quân đội chắc chắn sẽ yêu thích thứ vũ khí này bởi robot sát thủ không cần ngủ hay nghỉ ngơi, không cần mất thời gian và tốn tiền bạc huấn luyện, cũng như không cần giải cứu khi chúng gặp nguy hiểm trên chiến trường. Tuy nhiên, khi lực lượng quân đội phải tự bảo vệ mình trước các robot sát thủ thì có lẽ họ sẽ suy nghĩ lại.

Vũ khí giết người hàng loạt

Theo tạp chí The Intercept, chỉ trong 5 tháng Mỹ mở rộng chiến dịch quân sự giai đoạn 2011 - 2013 chống lại phiến quân Taliban và khủng bố al-Qaeda ở vùng núi Hindu Kush, nằm giữa Afghanistan và Pakistan, "gần 9 trong 10" người thiệt mạng sau các cuộc tấn công do máy bay không người lái thực hiện đều không phải những mục tiêu trực tiếp của Mỹ. Đó là những nhiệm vụ vẫn đòi hỏi sự tham gia của con người trong khâu quyết định cuối cùng.

Nếu trí thông minh nhân tạo đảm nhận nốt vai trò trên, điều này sẽ đẩy hàng triệu dân thường đến tình thế nguy hiểm, bởi chương trình AI không có những nhận thức tình huống hay xem xét ra quyết định giống như người điều khiển máy bay không người lái.

Theo thời gian, những cỗ máy này sẽ được phát triển sánh ngang hay thậm chí vượt qua cả khả năng của con người. Điều này tiếp tục gây nhiều tranh cãi. Chuyện gì sẽ xảy ra nếu robot sát thủ rơi vào tay đối tượng có mưu đồ xấu, những kẻ không ngại ngần sử dụng chúng đối với cả dân thường. Chúng sẽ trở thành thứ vũ khí hoàn hảo cho khủng bố, và khiến các cuộc chiến tranh nổ ra dễ dàng hơn. Bằng cách giữ con người cách xa chiến trường, robot sát thủ sẽ biến các cuộc chiến tranh ngày càng giống trò chơi điện tử thực tế.

Khó kiểm soát

Tesla có thể nâng cấp một chiếc ôtô thông thường trở thành phương tiện lái tự động trên đường cao tốc chỉ bằng cách cập nhật một phần mềm đi kèm. Ví dụ trên cho thấy, trong tương lai, những hệ thống bình thường, không gây sát thương, cũng hoàn hoàn có khả năng trở thành vũ khí tự động gây chết người chỉ bằng cách thay đổi phần mềm. Vì thế, làm sao để kiểm soát các loại robot sát thủ thực sự là một bài toán khó, Walsh đánh giá.

Theo ông, phải có những biện pháp để kìm hãm việc phát triển robot sát thủ ngay từ bây giờ. Một lá thư kêu gọi ban hành lệnh cấm robot sát thủ được đưa ra từ hồi tháng 7. Theo đó, một số nhà nghiên cứu hàng đầu về AI và robot như giám đốc điều hành công ty Google DeepMind, lãnh đạo phòng nghiên cứu AI của Facebook, người đứng đầu Viện Allen, cùng hàng nghìn chuyên gia khác đã cùng ký tên ủng hộ đề xuất trên.

Hội nghị Liên Hợp Quốc về các loại vũ khí thông thường tháng tới sẽ tái họp ở Geneva để quyết định liệu có nên tiếp tục xem xét vấn đề này cũng như liệu có nên tiến tới ban hành lệnh cấm đối với robot sát thủ hay không.

"Vì lợi ích của thế giới, tôi hy vọng điều đó sẽ xảy ra", ông Walsh nói.

Robot chiến đấu đa nhiệm Platform-M đang được Nga phát triển. Ảnh: Sputnik News

Những người không đủ tiền chết tử tế ở Hàn Quốc

Phải chết trong cô đơn mà không có lấy một đám tang là nỗi ám ảnh của những người già cả và nghèo khó ở Hàn Quốc.

Ông Park Jin-ok dành một phút mặc niệm trước ngăn lạnh chứa xác một người không ai thừa nhận. Ảnh: New York Times

Trong một nền văn hóa mà những đám tang thường được tổ chức trang trọng, kéo dài tới ba ngày, với hàng trăm quan khách tham gia thì tang lễ của ông Song In-sik lại quá đỗi đơn giản. Nó chỉ có duy nhất một khách viếng cũng chính là người đã đứng ra tổ chức đám tang này.

Ông Park Jin-ok đặt một bàn trái cây, cá khô và hoa giấy trước ngăn chứa thi thể của ông Song trong nhà xác bệnh viện Sungae ở thủ đô Seoul, Hàn Quốc. Park đốt hương, vái lạy trước khi người điều hành nhà xác yêu cầu cầu ông thu dọn mọi thứ. Điều đáng chú ý là Park không hề quen biết với ông Song.

Song, 47 tuổi, qua đời hồi tháng 7. Phải ba ngày sau khi trút hơi thở cuối cùng, thi thể ông mới được tìm thấy trong tình trạng đang phân hủy tại một căn phòng trọ nhỏ. Tuy vậy, ông vẫn được xem là may mắn khi vẫn có một đám tang dù không mấy tươm tất. Hiện nay, ngày càng có nhiều người Hàn Quốc đang phải chết trong cô độc bởi không có bất kỳ ai đứng ra nhận thi thể hay tổ chức tang lễ cho người quá cố, theo New York Times.

Cái chết cô độc

Theo số liệu thống kê của chính phủ, những "cái chết cô độc" như trên đang có chiều hướng gia tăng ở Hàn Quốc. Điều này cho thấy sự thay đổi sâu sắc trong cấu trúc gia đình truyền thống ở quốc gia châu Á này.

Dù đa số người dân Hàn Quốc đều được hưởng lợi từ sự tăng trưởng bùng nổ của nền kinh tế trong vài thập niên trở lại đây nhưng vẫn còn những gia đình nằm ngoài vòng tròn lợi ích ấy.

"Những người bị tụt hậu dần trở nên cô đơn, bởi không giống tầng lớp người nghèo trước đây, họ phải chứng kiến cộng đồng của mình bị phá hủy để tái phát triển đô thị", ông Kim Keun-ho, mục sư Thiên chúa giáo từng nhiều lần tiếp xúc với dân cư tại các khu ổ chuột tồi tàn bậc nhất ở Hàn Quốc, nói. "Những người nghèo khó và giả cả, họ chẳng có nơi nào để đi".

Mục sư Kim đã theo sát những biến động ở Hàn Quốc từ cuộc khủng hoảng tài chính châu Á cuối những năm 1990.  Theo ông, rất nhiều người sau khi mất việc không thể phục hồi vì lạc lõng trước nhịp độ quá nhanh của cuộc sống cũng như sự cạnh tranh gay gắt trong xã hội. Đến nay, khi ở vào độ tuổi ngoài 40 hoặc hơn, những người này phải ngủ tại ga tàu điện ngầm hay dưới các đường hầm. Khung cảnh ấy gợi nhớ tới những năm tháng đầy khó khăn ở Hàn Quốc sau cuộc chiến tranh liên Triều.

Tình trạng trên là minh chứng cho thấy những rạn nứt trong mối quan hệ xã hội tồn tại hàng trăm năm qua ở Hàn Quốc. Cha mẹ dành hết tiền bạc cho con cái với mong ước nương nhờ chúng khi về già. Song, không ít người cao tuổi ở quốc gia này hiện phải lâm vào cảnh chẳng có một đồng dành dụm nào khi về hưu trong khi con cái lại không đủ khả năng chu cấp cho họ.

Theo một báo cáo đưa ra tháng trước, tỷ lệ người cao tuổi có thân nhân hay bạn bè để nhờ cậy khi về già ở Hàn Quốc xếp hạng cuối cùng trong số các quốc gia thuộc Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD). Trợ cấp xã hội dành cho những người ngoài độ tuổi 50 cũng ở mức tương đối thấp.

"Một xã hội để những người nghèo khó, bị bỏ rơi phải chết mà không có nổi một đám tang là xã hội chết dần từ bên trong", ông Park, lãnh đạo nhóm tình nguyện Nanum & Nanum chuyên tổ chức các tang lễ đơn giản cho những người chết trong cô độc, nhận xét. "Họ phải sống những ngày cuối đời với nỗi ám ảnh thi thể mình sẽ bị đối xử như rác rưởi".

Tang lễ và địa vị

Theo các nhà hoạt động, một trong những nỗi lo sợ lớn nhất của người nghèo là họ phải chết mà không có tang lễ tử tế. Tại Hàn Quốc, giá trị và vị trí của một gia đình trong cộng đồng được đong đếm và đánh giá qua những đám tang, có bao nhiêu khách đến viếng và họ ở lại trong bao lâu.

Nhưng đối với người nghèo, một sự kiện như vậy thực sự nằm ngoài tầm với. Nhiều người còn không thể tìm lại thân nhân của họ.

"Đặc biệt là trong trường hợp người già cả sống một minh hay người vô gia cư", Kim Jae-ho từ Viện Sức khỏe và Vấn đề Xã hội Hàn Quốc, cho biết. "Những người còn sống không muốn nhận thi thể của họ hàng mình bởi họ không chịu nổi gánh nặng kinh tế quá lớn khi phải trang trải cho một đám tang".

Suốt 6 năm qua, cựu chiến binh Choi Jeong-woong, 71 tuổi, sống qua ngày với số tiền 220 USD mỗi tháng trong một quán trọ cũ mà như mục sự Kim miêu tả là nơi "cô đơn nhất ở Hàn Quốc". Rất nhiều cư dân tại đây dành những năm tháng cuối đời trong căn phòng nhỏ đến nỗi chỉ vừa kê đủ một chiếc giường con. Choi nói ông chẳng còn ai thân thích để lo đám tang cho mình.

"Tôi thường hàn huyên với bạn bè về quãng thời gian khi còn tham chiến ở Việt Nam", ông Choi nói với đôi tay run lập cập. "Giờ tôi không làm thế nữa bởi tôi không muốn làm đổ thức ăn ở nơi công cộng".

Chỉ số Hưu trí toàn cầu Mercer Melbourne 2015 được công bố tháng trước tính toán hệ thống thu nhập của người về hưu tại 25 nền kinh tế lớn và xếp hạng Hàn Quốc đứng thứ 24, chỉ cao hơn Ấn Độ. Năm ngoái, chỉ 45% người Hàn Quốc trong độ tuổi từ 55 đến 79 có lương hưu trong khi chi tiêu trung bình hàng tháng của họ là 431 USD, bằng 82% mức chi phí sinh hoạt tối thiểu cho một người.

Khoảng 30% người cao tuổi Hàn Quốc có thu nhập hàng tháng dưới mức nghèo tuyệt đối. Nhưng những người này chỉ có thể nhận trợ cấp nếu chứng minh được rằng gia đình không mong muốn hoặc không thể chu cấp cho họ. Nhiều người khước từ lựa chọn trên bởi họ cảm thấy quá xấu hổ khi phải thừa nhận rằng hàng năm trời nay không người thân nào liên lạc với mình.

Theo một nghiên cứu của Viện Sức khỏe và các Vấn đề Xã hội Hàn Quốc, cứ 4 người cao tuổi ở nước này lại có một người mắc chứng trầm cảm. Tỷ lệ tự tử của nhóm người cao tuổi cũng tương đối cao, gấp đôi so với mức trung bình cả nước.

Ông Ham Ham Hak-joon, 87 tuổi, hiện sống một mình trong căn phòng đi thuê với giá 130 USD mỗi tháng tại một khu phố tồi tàn. Ông từng làm chủ một công ty vận tải nhỏ nhưng bị phá sản trong cuộc khủng hoảng tài chính năm 1997-1998. Nỗi lo lắng không có một đám tang cũng hàng ngày ám ảnh Ham nhưng nó đã được hóa giải bởi Nanum & Nanum khi nhóm này đồng ý tổ chức tang lễ cho ông.

"Tôi sẵn sàng để chết rồi", ông nói trong khi mắt vẫn dán vào màn hình tivi, thứ phương tiện duy nhất giúp ông kết nối với thế giới xung quanh.

Trụ sở Liên Hợp Quốc: Tòa nhà vì hòa bình

Hội nghị thượng đỉnh đang diễn ra tại trụ sở Liên Hợp Quốc ở thành phố New York, Mỹ, nơi có khẩu súng bằng đồng bị bẻ cong nòng tượng trưng cho phản đối chiến tranh và bạo lực.

Hội nghị thượng đỉnh phát triển bền vững của Liên Hiệp Quốc được khai mạc hôm 25/9 tại trụ sở chính ở New York với sự góp mặt của lãnh đạo 193 nước. Theo hiệp ước với chính phủ Mỹ, Trụ sở Liên Hợp Quốc ở New York chỉ nằm dưới quyền quản lý của Liên Hợp Quốc. Tuy nhiên, cơ quan này đồng ý thừa nhận phần lớn luật pháp địa phương, tiểu bang và liên bang để đổi lấy các dịch vụ như cảnh sát và cứu hỏa. Ngoài New York, Liên Hợp Quốc còn đặt trụ sở tại Geneve (Thụy Sĩ); Vienna (Áo) và Nairobi (Kenya).

Sau lễ khai mạc, Hội nghị thượng đỉnh đã thông qua Văn kiện “Chuyển đổi thế giới của chúng ta: Chương trình nghị sự 2030 vì sự phát triển bền vững” với 17 Mục tiêu và 169 chỉ tiêu cụ thể. Chủ tịch nước Trương Tấn Sang phát biểu tại Hội nghị. Tòa nhà trụ sở Liên Hợp Quốc ở New York được hoàn thành năm 1952.

Bức tượng khẩu súng bằng đồng bị bẻ cong nòng bên ngoài công trình, tượng trưng cho sự phản đối chiến tranh và bạo lực. Trước khi xây dựng Trụ sở Liên Hợp Quốc, nơi đây là một lò mổ phục vụ thành phố New York. Thông thường, mọi người phải đi khá nhanh khi bước qua cửa dẫn vào tòa nhà. Họ hiếm khi có thời gian dừng lại để ngắm nhìn sự hùng vĩ của công trình.

Tòa nhà giống một hẻm núi được bao quanh bởi các tác phẩm nghệ thuật. Công trình này thường hoạt động hết công suất vào mỗi kỳ họp Đại Hội đồng Liên Hợp Quốc. Những đoàn quốc tế tấp nập ra vào nơi này.

Phòng họp Đại hội đồng Liên Hợp Quốc. Giáo hoàng Francis, người đứng đầu tòa thánh Vatican và nguyên thủ các nước Việt Nam, Trung Quốc, Nga, Mỹ, Nhật Bản, Cuba... có phát biểu tại căn phòng này trong kỳ hội nghị vạch ra tương lai 15 năm tới cho toàn cầu.

Các cuộc họp Đại Hội đồng thường niên diễn ra dưới sự chủ trì của vị chủ tịch được đại biểu từ các quốc gia thành viên bầu ra. Đại Hội đồng là cơ quan duy nhất trong 5 cơ quan chính của Liên Hợp Quốc có đầy đủ đại diện của các quốc gia thành viên.

Phiên dịch viên của các đoàn dự phiên họp của Đại Hội đồng được bố trí trong các phòng riêng biệt. Họ dịch bài phát biểu của quan chức nước ngoài ra ngôn ngữ của mình. Tín hiệu sẽ được truyền tới tai nghe mà các vị quan chức đang đeo.

Toàn cảnh phòng họp nhìn từ vị trí phát biểu.

Cảnh sát đảm bảo an ninh bên ngoài tòa nhà.

Nhân viên an ninh tuần tra trên mái công trình.

Máy quay an ninh được bố trí xung quanh tòa nhà nơi đang tập trung đông đảo lãnh đạo của các nước trên thế giới.

Quy trình đào tạo người phục vụ tiệc hội nghị tại Trung Quốc

 Một nhân viên phục vụ cho biết, họ phải bắt đầu luyện tập từ 6h20 đến 22h đêm và chỉ ngủ khoảng hai tiếng trong suốt thời gian các sự kiện lớn diễn ra.

Các nữ nhân viên luyện tập để chuẩn bị cho hội nghị thượng đỉnh APEC hôm 7/11/2014 tại thủ đô Bắc Kinh. Ảnh: Global Times

Đối với những người Trung Quốc bình thường, ở gần các lãnh đạo và chính trị gia hàng đầu thế giới là chuyện ngoài tầm với. Tuy nhiên, đối với nhân viên phục vụ tại Đại lễ đường ở thủ đô Bắc Kinh, phục vụ đồ uống cho Chủ tịch Tập Cận Bình hay Tổng thống Mỹ Barack Obama là một phần của công việc.

Tuy nhiên, trước khi trở thành nhân viên phục vụ hội nghị, các ứng viên phải đáp ứng yêu cầu về chiều cao, thị lực và tuổi tác. Bên cạnh đó, họ cũng phải trải qua những bài kiểm tra khắt khe về thể lực và kiến thức chính trị.

Tuyển dụng khắt khe

"Nhân viên của Đại lễ đường thường phục vụ khách nước ngoài. Vì vậy, ngoài thanh lịch, họ phải đáp ứng một số yêu cầu nhất định", Qianjiang Evening News trích lời một người quản lý của Đại lễ đường nói.

Các ứng viên đều thuộc độ tuổi từ 17 đến 21 và thị lực tốt. Chiều cao tối thiểu đối với nữ là 1m67 và đối với nam là 1m77.

Sau khi vượt qua vòng phỏng vấn và kiểm tra sức khoẻ, họ sẽ bị kiểm tra lý lịch. Những nhà quản lý không chấp nhận một ứng viên nếu họ hoặc người thân từng phạm tội hình sự. Do quá trình tuyển dụng nghiêm ngặt, tỷ lệ trúng tuyển khá thấp.

Shu Si Yu, 21 tuổi, từng tham gia khoá đào tạo tiếp viên hàng không tại một trường cao đẳng nghề ở thành phố Vũ Hán, tỉnh Hồ Bắc. Cô là một trong 3 người may mắn vượt qua hàng trăm ứng viên tuyển dụng tại Đại lễ đường năm 2013.

Đào tạo cường độ cao

Shu từng phục vụ các vị khách quan trọng trong bữa tiệc chiêu đãi tại hội nghị thượng đỉnh APEC tháng 11 năm ngoái và sự kiện duyệt binh tháng 9 năm nay ở thủ đô Bắc Kinh.

Suốt thời gian huấn luyện, mỗi ngày, Shu phải lau khoảng 3.000 bàn ghế tại hội trường và thực hiện các bài tập đối với cơ bắp, luyện cách bưng khay, tư thế đứng và ngồi.

Sau khi tập bưng gạch bằng một tay trong suốt thời gian dài, hiện tại, cô có thể đứng yên 3 phút khi đang giữ 3 viên gạch trên tay trái.

"Chúng tôi phải tuân theo nhiều tiêu chuẩn nghiêm ngặt đối với từng cử chỉ và cách bố trí đồ dùng trên bàn tiệc. Trong các hội nghị và sự kiện quan trọng, chúng tôi phải luyện rót trà hàng chục nghìn lần", Shu chia sẻ.

Su Ning, một cựu nhân viên tại Đại lễ đường, cho hay, cô cùng các đồng nghiệp đã phải xếp các bộ ấm chén và đĩa chính xác. Giáo viên dùng thước và dây để kiểm tra.

Việc luyện tập bắt đầu từ 6h20 và kết thúc khoảng 22h mỗi ngày. Các nhân viên chỉ ngủ từ hai đến 3 tiếng trong suốt thời gian các sự kiện lớn diễn ra.

Theo Su, nhân viên chỉ được phép ra ngoài khu hội trường mỗi tháng một lần và mỗi lần nhiều nhất hai tiếng. Họ phải sống trong các ký túc xá. Ban quản lý không tuyển dụng người Bắc Kinh để tránh họ có thể về nhà và vô tình làm lộ bí mật quốc gia.

Nam nữ phục vụ viên sống tại hai toà nhà ký túc xá. Họ không được phép mặc đồ ngủ đi bộ trên hành lang. Do lịch trình bận rộn và cuộc sống khép kín, nhiều người không có cơ hội hẹn hò.

Su cho biết, sau nhiều năm làm việc, không ít người quyết định nghỉ việc và cô là một trong số đó. Hiện tại, Su làm tại một đài phát thanh.

Chiếc xe biểu tượng mới cho sức mạnh Mỹ trên chiến trường

Có lớp giáp như xe tăng hạng nhẹ, lại di chuyển rất linh hoạt trên địa hình hiểm trở, xe JLTV sẽ dần thay thế biểu tượng Humvee của Mỹ trên chiến trường.

Đồ họa xe JLTV của Tập đoàn Oshkosh. Ảnh: Oshkosh Defense

Bộ Quốc phòng Mỹ hôm 25/8 chỉ định Tập đoàn Oshkosh trở thành nhà thầu sản xuất 17.000 xe chiến thuật hỗn hợp hạng nhẹ (JLTV) với trị giá hợp đồng lên tới 6,75 tỷ USD.

Sở hữu tính năng chống đạn, chống mìn cũng như tính cơ động trên địa hình hiểm trở, xe JLTV dự kiến sẽ dần thay thế dàn xe quân sự Humvee 140.000 chiếc mà lục quân và thủy quân lục chiến Mỹ đang sử dụng.

Xe tăng hạng nhẹ kết hợp cỗ máy tốc độ

Theo Fox News, Bộ Quốc phòng Mỹ chọn mẫu xe JLTV của nhà thầu Oshkosh bởi những tính năng vượt trội của nó so với hai loại xe quân sự phổ biến hiện nay thuộc quân đội Mỹ là Humvee và xe quân sự bọc thép chống mìn (MRAP).

Chuyên gia đánh giá xe JLTV của Oshkosh kết hợp hoàn hảo tính năng chống đạn của xe tăng hạng nhẹ và tính năng cơ động trên địa hình gập ghềnh của một chiếc xe đua chuyên nghiệp.

Với trọng tải tối đa 7 tấn, JLTV có kích cỡ lớn hơn xe Humvee 3,5 tấn, nhỏ hơn xe MRAP với trọng tải từ 14 -18 tấn và có thể dễ dàng vận chuyển bằng trực thăng quân sự. JLTV sẽ có hai biến thể gồm xe chiến đấu chở 4 người và xe hỗ trợ chiến đấu chở hai người.

JLTV rất cơ động trên các địa hình không bằng phẳng, có thể đạt đến vận tốc 160 km/h. Tốc độ tối đa của xe Humvee và xe MRAP chỉ đạt lần lượt là 120 km/h và 104 km/h.

Theo ông John Bryant, phó chủ nhiệm chương trình quốc phòng của Tập đoàn Oshkosh, JLTV sở hữu tính năng chống đạn tương tự một xe tăng hạng nhẹ vì nó có lớp thép bọc ngoài thân. Bryant ví lớp bọc thép và hệ thống bảo vệ Core 1080 của JLTV giống với lớp bảo vệ của một chiếc xe đua, cho phép người điều khiển bước ra an toàn dù xe bị hư hỏng nghiêm trọng bên ngoài do gặp nạn.

Ông cho biết các chuyên gia và kỹ sư của Oshkosh còn tập trung vào tính năng bảo vệ xe trước cả bom mìn cài ven đường. Không giống Humvee, các bộ phận bọc thép phủ bên ngoài của JLTV được chế tạo để chúng dễ bong ra thành từng mảnh khi trúng mìn, vì thế lực nổ sẽ bị phân tán khỏi buồng lái, giúp làm giảm năng lượng nổ sát thương.

"Các mảnh của xe chắc chắn sẽ bắn tung ra nếu nó trúng mìn. Bạn sẽ thấy nhiều bộ phận xe bị phá hủy ở mức độ nặng nhưng buồng lái cùng hàng hóa quý giá bên trong vẫn không hề hấn gì và tổ lái sẽ sống sót", Bryant nói.

Trong khi các chi tiết kỹ thuật của xe vẫn được giữ bí mật, Bryant cho hay JLTV được thiết kế dành cho tương lai. Nó sẵn sàng được điều chỉnh để thích nghi với các nhu cầu thay đổi của quân đội ở từng thời điểm.

JLTV nhiều khả năng sẽ được trang bị một tháp pháo bắn thủ công hay hệ thống vũ khí điều khiển từ xa. Ngoài ra, xe cũng có ống phóng hỏa tiễn. JLTV còn cung cấp cho người vận hành các thiết bị tác chiến điện tử cũng như công nghệ giám sát tình hình chiến trận với tính năng theo dõi tầm xa, phát hiện hỏa lực địch.

Để tăng cường tối đa khả năng bảo vệ, cửa sổ của JLTV có kích thước nhỏ và chống đạn, đồng thời một tấm chắn lớn phía trước sẽ giúp động cơ diesel 6,6 lít của xe luôn an toàn.

Xe JLTV có thể di chuyển linh loạt trên địa hình gập ghềnh. Ảnh: Oshkosh Defense

Biểu tượng Humvee sắp bị thay thế

Trong ba thập kỷ qua, những chiếc xe Humvee của lục quân và thủy quân lục chiến Mỹ đã trở thành biểu tượng sức mạnh của quân đội nước này tại bất kỳ mặt trận nào.

Sản xuất lần đầu vào năm 1985 bởi Tập đoàn AM General, xe quân sự Humvee giúp vận chuyển hàng trăm nghìn lính Mỹ hoạt động trên chiến trường. Cũng giống những chiếc xe Jeep từng đi vào huyền thoại, Humvee truyền cảm hứng để hãng General Motors cho ra đời xe Hummer, phục vụ những khách hàng hâm mộ dòng xe có động cơ mạnh mẽ và vẻ ngoài hầm hố này.

Quân đội Mỹ đưa vào sử dụng xe Humvee tại thời điểm các thiết bị nổ cải tiến (IED) và thiết bị nổ chống xe khác chưa phải là yếu tố quan trọng trong chiến lược quân sự của Washington. Tuy nhiên, đến giai đoạn cao điểm của cuộc chiến tranh Iraq, những  vụ tấn công phục kích và gài bom ven đường nhằm vào xe Humvee đã gây không ít thương vong cho binh sĩ Mỹ. Năm 2007, IED là sát thủ số một đối với lính Mỹ tại Iraq. Chúng xé toạc gầm xe mỏng manh của Humvee và hất tung chúng lên trời.

Tình thế này buộc Mỹ phải chi 50 tỷ USD để đặt mua một lúc 27.000 xe MRAP vào năm 2007. Song, MRAP lại vướng phải nhược điểm là quá nặng nề, khiến khả năng di chuyển linh hoạt trên các địa hình gồ ghề bị hạn chế.

Vì thế, Bộ Quốc phòng Mỹ năm 2008 đề xuất chương trình nghiên cứu và phát triển xe chiến thuật hỗn hợp hạng nhẹ JLTV với yêu cầu kết hợp được tính năng chống bom mìn của xe MRAP với tính năng di chuyển linh hoạt trên mọi địa hình của xe Humvee.

Bộ Quốc phòng Mỹ 4 năm sau chính thức chọn ba nhà thầu Oshkosh, AM General và Lockheed Martin tham gia giai đoạn thiết kế, thử nghiệm JLTV. Mỗi nhà thầu phải cung cấp 22 mẫu xe để Bộ Quốc phòng dùng thử trong thời gian 14 tháng trước khi đưa ra quyết định cuối cùng. Kết quả là bản hợp đồng sản xuất 17.000 chiếc JLTV trị giá 6,75 tỷ USD thuộc về Tập đoàn Oshkosh.

Từ nay đến năm 2040, quân đội Mỹ lên kế hoạch mua khoảng 55.000 xe JLTV để thay thế cho dàn xe quân sự Humvee đã cũ kỹ và không còn thích hợp với điều kiện tác chiến hiện đại. Nếu các tính năng của JLTV được đảm bảo qua quá trình sử dụng thực tiễn, nhà thầu Oshkosh sẽ tiếp tục ký các hợp đồng sản xuất hàng loạt xe JLTV với tổng trị giá lên đến 30 tỷ USD.

Xe JLTV có khả năng đạt tốc độ tối đa 160 km/h trên địa hình gồ ghề. Ảnh: Oshkosh Defense.